Từ vựng Anh-Anh và Anh-Mỹ: những khác biệt cần biết

Bạn học từ “thang máy” là lift, nhưng xem phim Mỹ lại nghe elevator. Cả hai đều đúng: một từ dùng ở Anh, một từ dùng ở Mỹ. Tiếng Anh-Anh (British English) và tiếng Anh-Mỹ (American English) giống nhau đến hơn 95%, nhưng phần khác biệt lại nằm ở những từ dùng hằng ngày. Biết trước các khác biệt này giúp bạn không bối rối khi xem phim, đọc báo hay đi du lịch.

Từ vựng khác nhau theo chủ đề

Nhà cửa và đời sống

Nghĩa Anh-Anh Anh-Mỹ
căn hộ flat apartment
thang máy lift elevator
tầng trệt ground floor first floor
vòi nước tap faucet
thùng rác rubbish bin trash can / garbage can
tủ quần áo wardrobe closet
kỳ nghỉ holiday vacation

Lưu ý: ở Anh, first floor là tầng một (ngay trên tầng trệt); ở Mỹ, first floor lại chính là tầng trệt. Đây là nguồn gốc của rất nhiều lần đi nhầm tầng.

Đồ ăn

Nghĩa Anh-Anh Anh-Mỹ
khoai tây chiên (que) chips (French) fries
khoai tây chiên lát giòn crisps chips
bánh quy biscuit cookie
kẹo sweets candy
cà tím aubergine eggplant
bí ngòi courgette zucchini
món tráng miệng pudding / dessert dessert

Gọi chips ở London bạn sẽ nhận khoai tây chiên que, còn ở New York là một túi khoai tây lát. Xem thêm chủ đề Rau củ để học tên các loại rau.

Giao thông

Nghĩa Anh-Anh Anh-Mỹ
tàu điện ngầm underground / tube subway
xe tải lorry truck
vỉa hè pavement sidewalk
bãi đỗ xe car park parking lot
xăng petrol gas / gasoline
vé khứ hồi return ticket round-trip ticket
xếp hàng queue line

Trang phục

Nghĩa Anh-Anh Anh-Mỹ
quần dài trousers pants
quần lót pants underwear
áo len jumper sweater
giày thể thao trainers sneakers
áo ghi lê waistcoat vest

Cặp pants là ví dụ điển hình: ở Mỹ là quần dài, ở Anh lại là quần lót. Hãy cẩn thận khi khen quần của ai đó!

Khác biệt chính tả

Quy tắc Anh-Anh Anh-Mỹ
-our / -or colour, favourite color, favorite
-re / -er centre, theatre center, theater
-ise / -ize organise, realise organize, realize
-ll- / -l- travelled, cancelled traveled, canceled
-ogue / -og catalogue catalog

Khi viết email hay bài thi, hãy chọn một kiểu và dùng nhất quán trong cả bài.

Ngày tháng và ngữ pháp

Nên học theo giọng nào?

Không có giọng nào “chuẩn hơn”. Lời khuyên thực tế:

  1. Chọn theo mục tiêu. Thi IELTS hoặc định đi Anh, Úc thì làm quen Anh-Anh; làm việc với công ty Mỹ hoặc xem nhiều phim Mỹ thì ưu tiên Anh-Mỹ.
  2. Nhận biết được cả hai. Bạn không cần dùng cả hai, nhưng nên hiểu khi nghe người khác dùng.
  3. Nhất quán khi viết. Không trộn colour và color trong cùng một văn bản.

Phiên âm trên trang chủ yếu theo giọng Mỹ, phù hợp với phần lớn phim ảnh và nội dung trên Internet. Một số chủ đề như rau củ, trang phục, giáo dục có ghi chú riêng về cách gọi khác nhau giữa Anh và Mỹ ở phần giới thiệu.